واحد بار الکترواستاتیک (ESU of charge)، در فیزیک (Physics)
انواع واحدها (Unit) را در آموزش زیر شرح دادیم :
واحد بار الکترواستاتیک (ESU of charge) :
Electrostatic unit of charge (ESU) یا statcoulomb (statC) یکای بار الکتریکی در سیستم CGS-ESU (سیستم سانتی متر-گرم-ثانیه الکترواستاتیک) است. این سیستم بر اساس قانون کولن تعریف می شود: در سیستم CGS-ESU، ثابت کولن برابر با ۱ (بدون بعد) در نظر گرفته می شود. بنابراین، یک ESU بار برابر با باری است که اگر در فاصله ۱ سانتی متری از بار مشابه قرار گیرد، نیرویی معادل ۱ دین (dyn) به آن وارد کند.
رابطه ESU با کولن (واحد SI):
\[ 1\,\text{ESU} = 1\,\text{statC} \approx 3.33564 \times 10^{-10}\,\text{C} \]. یعنی ۱ کولن حدود ۳ میلیارد ESU است.
این واحد در گذشته در فیزیک نظری و الکترودینامیک کاربرد داشت. معادلات ماکسول در سیستم CGS-ESU شکل متفاوتی دارند و ثابت های اضافی (مانند ۴π و c) در آنها ظاهر می شود.
سیستم CGS-ESU همراه با سیستم CGS-EMU (الکترومغناطیسی) و سیستم گاوسی (ترکیبی از هر دو) در متون قدیمی فیزیک دیده می شود.
\[ 1\,\text{ESU (statC)} = 1\,\text{dyn}^{1/2} \cdot \text{cm} \approx 3.33564 \times 10^{-10}\,\text{C} \]واحدهای دیگر در این سیستم: پتانسیل الکتریکی (statvolt)، میدان الکتریکی (statvolt/cm) و غیره. هر statvolt برابر با حدود ۳۰۰ ولت است.
مثال: بار یک الکترون در سیستم ESU حدود
\[ e \approx 4.8 \times 10^{-10} \]statC است. نیروی بین دو بار ۱ statC در فاصله ۱ سانتی متر، ۱ دین است (بسیار کوچکتر از نیروی بین دو بار ۱ کولن در فاصله ۱ متر).
امروزه سیستم SI تقریبا در همه زمینه ها غالب است، اما آشنایی با ESU برای مطالعه متون قدیمی فیزیک ضروری است.
