لامپ رشته ای با بازتابنده پارابولیک (PAR Lamp / Parabolic Aluminized Reflector Incandescent Lamp)، در فیزیک (Physics)
انواع لامپ ها (Lamp) را در آموزش زیر شرح دادیم :
لامپ رشته ای با بازتابنده پارابولیک (PAR Lamp / Parabolic Aluminized Reflector Incandescent Lamp) :
لامپ PAR (مخفف Parabolic Aluminized Reflector) نوع پیشرفته تری از لامپ بازتابنده است که در آن بازتابنده دقیقا به شکل سهموی (Parabolic) ساخته می شود و تمام سطح داخلی با آلومینیوم پوشیده می شود. این طراحی باعث کنترل بسیار دقیق پرتو نور می شود.
بازتابنده سهموی این ویژگی را دارد که پرتوهای نوری که از کانون سهمی خارج می شوند، پس از بازتاب موازی می شوند. بنابراین نور به صورت یک پرتو موازی و بسیار متمرکز از لامپ خارج می شود.
لامپ های PAR اغلب دارای یک عدسی جلویی (Lens) هستند که خود بخشی از حباب است و ممکن است شفاف یا دنده دار باشد. این عدسی به کنترل بیشتر زاویه پرتو کمک می کند.
کاربرد وسیع در نورپردازی فضای باز (مانند نمای ساختمان)، نورپردازی استادیوم ها، تئاترها، و چراغ های جلوی خودرو (در برخی مدل ها). مقاومت بالایی در برابر شرایط جوی دارند.
توان مصرفی از ۴۵ وات تا ۱۰۰۰ وات. ولتاژ ۱۲، ۱۲۰، ۲۲۰ ولت. دمای رنگ معمولا ۳۰۰۰ کلوین. بازده نوری مشابه هالوژن (حدود ۲۰ لومن بر وات) در انواع هالوژنی PAR.
مهمترین پارامترها: زاویه پرتو (Beam Angle) که معمولا ۱۰ تا ۶۰ درجه است، و شدت نور محوری (CBCP). این لامپ ها می توانند نور را تا فواصل دور بتابانند.
فیزیک پرتو: بازتابش از سطح سهموی: اگر منبع در کانون باشد، پرتوهای بازتابیده با محور موازی می شوند. معادله سطح سهمی:
\[ y = \frac{x^2}{4f} \]که f فاصله کانونی است.
نوع هالوژنی PAR (مانند PAR30, PAR38) رایج ترین نوع هستند. جنس حباب از شیشه مقاوم یا کوارتز است. در پشت لامپ، علامت اختصاری PAR و قطر (مثلا PAR38 به معنی قطر 38/8 اینچ = ۱۲۱ میلی متر) درج می شود.
لامپ های PAR در مقایسه با R معمولی، کنترل دقیق تری روی پرتو دارند و برای نورپردازی از راه دور مناسب ترند. پرتو نوری آنها لبه مشخصی دارد (Hard-edge) یا در برخی مدل ها نرم (Soft-edge).
امروزه LEDهای PAR با همان ابعاد و کنترل پرتو، مصرف انرژی را تا ۸۰٪ کاهش داده اند. اما لامپ PAR رشته ای/هالوژن هنوز در صنایع حرفه ای که کیفیت نور بالا نیاز است، کاربرد دارد.
نکته: لامپ های PAR خودرو (مانند H4) طراحی متفاوتی دارند اما ایده بازتابنده سهموی در آنها هم استفاده شده است. این لامپ ها نقش مهمی در تاریخ روشنایی داشته اند.