مقاومت نوری (LDR - Light Dependent Resistor / Photoresistor)، در مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit)
انواع مقاومت ها (Resistor)، در مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit) را در آموزش زیر شرح دادیم :
مقاومت نوری (LDR - Light Dependent Resistor / Photoresistor) :
مقاومت نوری یا LDR (Light Dependent Resistor) قطعه ای نیمه هادی است که مقاومت الکتریکی آن با تغییر شدت نور محیط تغییر می کند. این قطعه از مواد نیمه رسانا مانند سولفید کادمیوم (CdS) یا سلنید کادمیوم ساخته می شود.
اصل عملکرد: در تاریکی، مقاومت LDR بسیار بالا است (چند مگااهم). با تابش نور، فوتون ها به نیمه رسانا برخورد کرده و جفت الکترون-حفره ایجاد می کنند. این امر باعث افزایش رسانایی و کاهش مقاومت می شود. هر چه نور شدیدتر باشد، مقاومت کمتر می شود (تا چند صد اهم در نور شدید).
رابطه تقریبی مقاومت با شدت نور:
\[ R = \frac{k}{E^\gamma} \]که
\[ E \]شدت نور (بر حسب لوکس)،
\[ k \]و
\[ \gamma \]ثوابت وابسته به ماده هستند.
\[ \gamma \]معمولا بین ۰.۶ تا ۰.۹ است.
ویژگی ها: حساسیت بالا به نور، ارزان قیمت، محدوده مقاومت وسیع، پاسخ نسبتا کند (چند میلی ثانیه تا چندصد میلی ثانیه). حساسیت به نور مرئی و مادون قرمز نزدیک.
کاربردها: سنسور نور در دوربین ها (اندازه گیری نور محیط)، روشنایی خودکار (لامپ های خیابانی که با تاریکی روشن می شوند)، آلارم های نوری، کنترل کنتراست در نمایشگرها، و در مدارهای زمان سنج نوری.
محدوده مقاومت: در تاریکی ۱ مگااهم تا ۱۰ مگااهم، در نور روشن ۱۰۰ اهم تا ۱۰ کیلواهم. توان معمولا ۰.۱ وات تا ۰.۵ وات.
نکته: LDRهای CdS به دلیل داشتن کادمیوم (سمی) در برخی کشورها محدود شده اند و جایگزین های سیلیکونی (فوتودیودها) بیشتر استفاده می شوند.
