پتانسیومتر (Potentiometer)، در مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit)
انواع مقاومت ها (Resistor)، در مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit) را در آموزش زیر شرح دادیم :
پتانسیومتر (Potentiometer) :
پتانسیومتر یک مقاومت متغیر با سه پایانه است که به عنوان تقسیم کننده ولتاژ قابل تنظیم به کار می رود. با حرکت یک لغزنده (wiper) روی یک عنصر مقاومتی، می توان ولتاژ خروجی را از صفر تا ولتاژ ورودی تغییر داد.
ساختار: یک عنصر مقاومتی (کربن، سرامت، سیم پیچی) به صورت نواری یا حلقوی، و یک کنتاکت متحرک که روی آن حرکت می کند. دو پایانه انتهایی به دو سر عنصر مقاومتی و پایانه وسط به لغزنده متصل است.
رابطه خروجی: اگر پایانه های انتهایی به ولتاژ
\[ V_{in} \]وصل شوند، ولتاژ لغزنده
\[ V_{out} = \frac{R_2}{R_1+R_2} V_{in} \]که
\[ R_1 \]و
\[ R_2 \]مقاومت بخش های بالا و پایین لغزنده هستند.
انواع بر اساس ماده: پتانسیومتر کربنی (ارزان، نویز بالا)، سرامت (مقاومت به سایش و دما)، سیم پیچی (دقت بالا، توان بالا، اما با نویز و القاگری).
انواع از نظر فرم: چرخان (Rotary)، کشویی (Linear)، چند دور (Helical).
کاربردها: تنظیم صدا (ولوم) در دستگاه های صوتی، تنظیم ولتاژ مرجع، کنترل روشنایی، سنسور موقعیت، و در مدارهای تنظیم (تریم).
پارامترهای مهم: منحنی تغییرات (خطی، لگاریتمی)، توان مجاز، طول عمر مکانیکی (تعداد چرخش ها)، و نویز.
