مدار مولتی ویبراتور (Multivibrator Circuit)، در مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit)

انواع مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit) را در آموزش زیر شرح دادیم :

مدار مولتی ویبراتور (Multivibrator Circuit) :

مدار مولتی ویبراتور (Multivibrator) نوعی مدار الکترونیکی است که برای تولید سیگنال های غیرسینوسی (عمدتا موج مربعی و پالس) استفاده می شود. این مدارها از عناصر تقویت کننده (مانند ترانزیستورها یا آپ امپ ها) و عناصر غیرخطی تشکیل شده اند و بر اساس دو حالت (یا بیشتر) ناپایدار یا شبه پایدار کار می کنند. مولتی ویبراتورها به سه دسته اصلی تقسیم می شوند: دوپایدار (Bistable)، تک پایدار (Monostable) و پایدار (Astable).

مولتی ویبراتور دوپایدار (Bistable Multivibrator): این مدار دو حالت پایدار دارد و می تواند برای مدت نامحدود در هر یک از این حالت ها باقی بماند تا زمانی که یک پالس تریگر خارجی اعمال شود و آن را به حالت دیگر وادارد. این مدار اساس فلیپ فلاپ ها (Flip-Flops) را تشکیل می دهد و به عنوان یک بیت حافظه، شمارنده و تقسیم کننده فرکانس استفاده می شود.

مولتی ویبراتور تک پایدار (Monostable Multivibrator): این مدار یک حالت پایدار و یک حالت ناپایدار دارد. در حالت عادی، مدار در حالت پایدار است. با دریافت یک پالس تریگر، مدار به حالت ناپایدار می رود و پس از مدت زمانی مشخص (که توسط شبکه RC تعیین می شود) به طور خودکار به حالت پایدار بازمی گردد. به این مدار تایمر (Timer) یا تک شات (One-shot) نیز می گویند و برای تولید پالس هایی با عرض مشخص و ایجاد تأخیر استفاده می شود.

مولتی ویبراتور پایدار (Astable Multivibrator): این مدار هیچ حالت پایدار ندارد و به طور مداوم بین دو حالت ناپایدار در نوسان است. به همین دلیل، به عنوان نوسان ساز موج مربعی عمل می کند. فرکانس نوسان توسط مقادیر مقاومت ها و خازن ها در مدار تعیین می شود. مدار تایمر ۵۵۵ در حالت پایدار (Astable) یک نمونه بارز از این نوع است.

کاربردها:

⭐ مدارهای دیجیتال: فلیپ فلاپ ها، ثبات ها، شمارنده ها.

⭐ تولید پالس ساعت (Clock).

⭐ مدارهای تایمر و تأخیر.

⭐ تولید پالس برای راه اندازی سایر مدارها.

⭐ مدارهای حافظه.