مدار فیلتر میان نگذر غیرفعال (Passive Band-Stop Filter)، در مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit)
انواع مدارهای الکتریکی (Electrical Circuit) را در آموزش زیر شرح دادیم :
مدار فیلتر میان نگذر غیرفعال (Passive Band-Stop Filter) :
مدار فیلتر میان نگذر غیرفعال (Passive Band-Stop Filter) که به فیلتر ناچ (Notch Filter) نیز معروف است، مداری است که یک باند مشخص از فرکانس ها را تضعیف (مسدود) می کند و اجازه عبور فرکانس های پایین تر و بالاتر از آن باند را می دهد. این فیلترها برخلاف فیلتر میان گذر عمل می کنند.
ساختار با فیلترهای بالاگذر و پایین گذر موازی: یک روش ساخت، اتصال موازی یک فیلتر بالاگذر و یک فیلتر پایین گذر است و سپس جمع کردن خروجی آن ها. سیگنال های فرکانس پایین از فیلتر پایین گذر عبور می کنند و سیگنال های فرکانس بالا از فیلتر بالاگذر. باند میانی که توسط هیچکدام عبور داده نمی شود، حذف می گردد. این روش نیاز به جمع کننده دارد که معمولا با آپ امپ انجام می شود (فیلتر فعال). اما یک روش غیرفعال با استفاده از مدار تی وی ن (Twin-T) وجود دارد.
مدار تی وی ن (Twin-T Notch Filter): این یک فیلتر غیرفعال میان نگذر معروف است که از دو ساختار T شکل (یکی RC و یکی CR) که به صورت موازی بسته شده اند، تشکیل می شود. در فرکانس ناچ (
\[ f_0 \])، سیگنال خروجی تقریبا صفر است. فرکانس ناچ با رابطه
\[ f_0 = \frac{1}{2\pi RC} \]تعیین می شود (اگر مقادیر R و C در هر دو شاخه یکسان باشند). عمق ناچ (مقدار تضعیف) می تواند بسیار زیاد باشد (تا ۵۰ دسی بل یا بیشتر) اگر مقادیر دقیق انتخاب شوند.
ساختار با RLC موازی در مسیر سری: یک مدار LC موازی را در مسیر سری سیگنال قرار می دهیم. در فرکانس تشدید، امپدانس LC موازی بسیار بالا (ایده آل بینهایت) است، بنابراین سیگنال نمی تواند عبور کند. در سایر فرکانس ها، امپدانس آن کم است و سیگنال عبور می کند. این یک فیلتر میان نگذر ساده است.
کاربردها:
⭐ حذف نویز شبکه برق (۵۰ یا ۶۰ هرتز): در تجهیزات اندازه گیری دقیق و سیستم های صوتی برای حذف هوم (Hum) ناشی از برق شهر.
⭐ حذف فرکانس های مزاحم خاص: مانند حذف یک سیگنال تداخل کننده در گیرنده ها.
⭐ اکولایزرهای گرافیکی: برای تضعیف باندهای فرکانسی خاص.
