نور آبی (Blue Light)، در فیزیک (Physics)
انواع امواج (Wave)، در فیزیک (Physics) را در آموزش زیر شرح دادیم :
نور آبی (Blue Light) :
نور آبی دارای طول موج حدود 450 تا 495 نانومتر است. این نور در طول روز در آسمان به دلیل پراکندگی نور خورشید توسط مولکول های هوا غالب است و علت آبی دیدن آسمان در روزهای آفتابی همین است (پراکندگی ریلی). نور آبی انرژی نسبتا بالایی دارد (پس از بنفش و نیلی). این نور نقش مهمی در تنظیم ریتم شبانه روزی بدن انسان (ساعت بیولوژیک) دارد. قرار گرفتن در معرض نور آبی (به ویژه از صفحه نمایش های دیجیتال) در شب می تواند تولید ملاتونین (هورمون خواب) را کاهش داده و باعث اختلال در خواب شود.
پراکندگی ریلی: پراکندگی نور توسط ذرات بسیار کوچکتر از طول موج نور (مانند مولکول های هوا) با
\[ 1/\lambda^4 \]متناسب است. بنابراین، نور آبی (با طول موج کوتاه) حدود 10 برابر بیشتر از نور قرمز (با طول موج بلند) پراکنده می شود. این پراکندگی باعث می شود که نور آبی از تمام جهات به چشم ما برسد و آسمان را آبی ببینیم. در غروب و طلوع خورشید، نور مسافت بیشتری را در جو طی می کند و نور آبی تقریبا به طور کامل پراکنده می شود و فقط نور قرمز و نارنجی (با پراکندگی کمتر) به چشم می رسد.
تأثیر بر سلامتی: - مثبت: نور آبی در طول روز به تنظیم ریتم شبانه روزی کمک می کند، هوشیاری و خلق و خو را افزایش می دهد. همچنین در درمان اختلال عاطفی فصلی (SAD) با نوردرمانی استفاده می شود. - منفی: نور آبی با طول موج کوتاه (به ویژه 415-455 نانومتر) می تواند به شبکیه چشم آسیب برساند و در درازمدت خطر دژنراسیون ماکولا (تباهی لکه زرد) را افزایش دهد. قرار گرفتن در معرض نور آبی صفحه نمایش ها (مانند موبایل، تبلت، کامپیوتر) در شب باعث اختلال در خواب می شود. عینک های مخصوص (با فیلتر آبی) و حالت های شب در دستگاه ها برای کاهش این اثر طراحی شده اند.
کاربردها: - LEDهای آبی: اختراع LED آبی (که جایزه نوبل فیزیک 2014 را برای مخترعان آن به ارمغان آورد) امکان ساخت LEDهای سفید را فراهم کرد. LED سفید معمولا از یک LED آبی با پوشش فسفر زرد ساخته می شود که ترکیب آنها نور سفید تولید می کند. - لیزرهای آبی: در پخش کننده های بلوری (Blu-ray)، پروژکتورهای لیزری، و ارتباطات نوری کاربرد دارند. - پزشکی: در درمان زردی نوزادان (فوتوتراپی) از نور آبی برای تجزیه بیلی روبین استفاده می شود. - کشاورزی: نور آبی (به همراه قرمز) برای رشد گیاهان در گلخانه ها و کشت های عمودی ضروری است و فتوسنتز را تحریک می کند. - میکروسکوپ فلورسانس: از نور آبی برای تحریک رنگ های فلورسنت (مانند GFP) استفاده می شود.
اقیانوس شناسی: آب اقیانوس ها نیز نور آبی را کمتر از سایر رنگ ها جذب می کند (نور قرمز در عمق کم جذب می شود). به همین دلیل، آب دریاها و اقیانوس ها به رنگ آبی دیده می شود. این پدیده در اقیانوس شناسی برای مطالعه غلظت کلروفیل و مواد آلی با استفاده از سنجش از دور (ماهواره های رنگ اقیانوس) استفاده می شود.